{"id":181885,"date":"2026-01-09T16:11:43","date_gmt":"2026-01-09T22:11:43","guid":{"rendered":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/?post_type=divulgacion-ciencia&#038;p=181885"},"modified":"2026-01-30T15:39:07","modified_gmt":"2026-01-30T21:39:07","slug":"el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave","status":"publish","type":"divulgacion-ciencia","link":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/","title":{"rendered":"El bagazo de agave cambia con las estaciones del a\u00f1o"},"content":{"rendered":"\n<p>Por <a href=\"https:\/\/www.researchgate.net\/profile\/Jimena-Alvarez-Chavez\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Jimena del Carmen \u00c1lvarez Ch\u00e1vez<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>En la industria mezcalera, el bagazo de agave suele verse como un residuo homog\u00e9neo, un subproducto inevitable del proceso productivo. Sin embargo, esta aparente uniformidad es enga\u00f1osa.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>El bagazo cambia \u2014y mucho\u2014 a lo largo del a\u00f1o<\/strong>. El clima, la radiaci\u00f3n solar y la disponibilidad de agua influyen directamente en la expresi\u00f3n gen\u00e9tica del agave y, con ello, en la composici\u00f3n de compuestos bioactivos que permanecen tras la producci\u00f3n de mezcal.<\/p>\n\n\n\n<p>Comprender estas variaciones no solo es una cuesti\u00f3n cient\u00edfica: <strong>es una oportunidad industrial<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>En el grupo de investigaci\u00f3n <em>Sustainable Bioproducts<\/em>, de la Escuela de Ingenier\u00eda y Ciencias, del Tec de Monterrey realizamos <strong>un estudio con muestras recolectadas durante las cuatro estaciones del a\u00f1o<\/strong> 2023, en colaboraci\u00f3n con tres productores artesanales del Estado de M\u00e9xico. Este an\u00e1lisis revel\u00f3 que el contenido de nutrientes y antioxidantes tiene variaciones claras seg\u00fan la temporada.<\/p>\n\n\n\n<p>Los resultados mostraron un patr\u00f3n claro: <strong>los meses c\u00e1lidos favorecen la acumulaci\u00f3n de l\u00edpidos y prote\u00ednas<\/strong>, mientras que <strong>los meses fr\u00edos concentran carbohidratos y az\u00facares<\/strong>. En verano, los l\u00edpidos alcanzaron hasta 11.73% y las prote\u00ednas 5.15%, mientras que en invierno estos valores descendieron a 2.03% y 2.26%, respectivamente.<\/p>\n\n\n\n<p>En cambio, los carbohidratos y los az\u00facares totales mostraron un patr\u00f3n inverso, con valores m\u00e1ximos en invierno (86.45% y 46.98%) y m\u00ednimos en verano (74.92% y 14.82%). Los az\u00facares reductores fueron m\u00e1s abundantes en oto\u00f1o (12.46%), <strong>la fibra soluble alcanz\u00f3 su punto m\u00e1ximo en primavera<\/strong> (21.78%) y el m\u00e1s bajo en invierno (7.80%).\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>En esta misma estaci\u00f3n primaveral, se registr\u00f3 la mayor concentraci\u00f3n de compuestos con propiedades antioxidantes que protegen a las plantas del estr\u00e9s ambiental, aunque <strong>la capacidad antioxidante total fue m\u00e1s alta en oto\u00f1o<\/strong> y m\u00e1s baja en invierno.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Estas diferencias no son menores: definen el destino del bagazo<\/strong>. En invierno y primavera, su riqueza en carbohidratos favorece aplicaciones energ\u00e9ticas; en verano, el aumento de l\u00edpidos y prote\u00ednas lo vuelve m\u00e1s adecuado para formulaciones funcionales, mientras que la fibra soluble y antioxidantes de primavera potencian su uso como ingrediente prebi\u00f3tico.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Lo que el mezcal dej\u00f3<\/h2>\n\n\n\n<p>La investigaci\u00f3n sobre el agave est\u00e1 motivada porque, precisamente, <a href=\"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/bagazo-de-agave\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">se ha identificado que la planta tiene propiedades antioxidantes, prebi\u00f3ticas y nutricionales<\/a> que podr\u00edan beneficiar la salud humana.<\/p>\n\n\n\n<p>Es por ello que en el Tec de Monterrey tambi\u00e9n <strong>se han explorado<\/strong> <strong>tecnolog\u00edas de procesamiento<\/strong> como calentamiento \u00f3hmico y extrusi\u00f3n para maximizar el valor funcional de esta planta.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>El <strong>calentamiento \u00f3hmico <\/strong>aplica corriente el\u00e9ctrica directa al alimento para generar calor de manera uniforme desde el interior, mientras que el calentamiento por <strong>extrusi\u00f3n<\/strong> combina presi\u00f3n y temperatura para modificar r\u00e1pidamente la estructura del material.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Estas t\u00e9cnicas aumentan la disponibilidad de fibra y liberan az\u00facares simples que pueden ser fermentados por bacterias intestinales beneficiosas, reforzando el potencial prebi\u00f3tico del bagazo.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>El calentamiento \u00f3hmico, por ejemplo, increment\u00f3 la fibra soluble del bagazo en un 18.3% y la fibra total en un 41.3%, mientras que tambi\u00e9n potenci\u00f3 la concentraci\u00f3n de fenoles y la actividad antioxidante.<\/p>\n\n\n\n<p>Estos resultados indican que <strong>el bagazo de agave tiene un alto potencial como ingrediente con propiedades prebi\u00f3ticas con bajo \u00edndice gluc\u00e9mico<\/strong>, pues a medida que aumenta el contenido de fibra, disminuye la cantidad de az\u00facares.<\/p>\n\n\n\n<p>Esto, sumado a que luego de someterlo a los tratamientos descritos, mejora su disponibilidad de fibra y su potencial como antioxidante, lo que es muy atractivo para la industria alimentaria.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Matem\u00e1ticas y rendimiento agavero<\/h2>\n\n\n\n<p>En la investigaci\u00f3n <a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/abs\/pii\/S1466856425001602\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><strong>\u201cOhmic heating-assisted pretreatment of agave bagasse to increase bioactive compounds bioaccessibility\u201d<\/strong><\/a> se desarrollaron <strong>modelos matem\u00e1ticos<\/strong> predictivos <strong>que permiten optimizar las condiciones<\/strong> del calentamiento \u00f3hmico, aprovechando sus ventajas para mejorar la liberaci\u00f3n y disponibilidad de compuestos bioactivos.<\/p>\n\n\n\n<p>Por ejemplo: al optimizar condiciones como la humedad, el voltaje y el tiempo de tratamiento, es posible maximizar la liberaci\u00f3n de dichos compuestos.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Estos modelos lograron una precisi\u00f3n del 90%, mostrando gran concordancia entre los valores predichos y los resultados experimentales.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Estos hallazgos demuestran que <strong>los modelos matem\u00e1ticos son herramientas efectivas<\/strong> para optimizar procesos aplicados a alimentos funcionales, ayudando a potenciar sus propiedades nutricionales y sus beneficios potenciales para la salud humana.<\/p>\n\n\n\n<p>En cuanto a la bioaccesibilidad del bagazo de agave, los resultados fueron alentadores: <strong>tras la simulaci\u00f3n de digesti\u00f3n in vitro, se observ\u00f3 que tanto los az\u00facares como los compuestos fen\u00f3licos se volvieron accesibles para la absorci\u00f3n intestinal<\/strong> o para su fermentaci\u00f3n por la microbiota.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Todos estos resultados indican que este subproducto agroindustrial tiene potencial para ser utilizado como ingrediente con efectos prebi\u00f3ticos.<\/p>\n\n\n\n<p>En un contexto donde la industria alimentaria busca reducir residuos, desarrollar ingredientes funcionales y avanzar hacia modelos de <strong>econom\u00eda circular<\/strong>, el bagazo de agave deja de ser un subproducto y se convierte en un activo estrat\u00e9gico. La clave no est\u00e1 solo en procesarlo mejor, sino en <strong>entender cu\u00e1ndo hacerlo<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-white-color has-text-color has-link-color wp-elements-7e4ac651328708ea719ac0894fa30934\">.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Referencias<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>\u00c1lvarez-Ch\u00e1vez, J., Dufoo-Hurtado, E., Santos-Zea, L., &amp; Ram\u00edrez-Jim\u00e9nez, A. K. (2025). <a href=\"https:\/\/www.mdpi.com\/2304-8158\/14\/9\/1632\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Looking into New Sources of Bioactives: Seasonal Variation in Bioactive Compounds and Dietary Fiber of Agave Bagasse from Mezcal Production<\/a>. Foods, 14(9), 1632.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<ol start=\"2\" class=\"wp-block-list\">\n<li>\u00c1lvarez-Ch\u00e1vez, J., Castrejon, A., Gayt\u00e1n-Mart\u00ednez, M., &amp; Ram\u00edrez-Jim\u00e9nez, A. K. (2025). <a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/abs\/pii\/S1466856424003369?via%3Dihub\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Effect of Ohmic heating, ultrasound, and extrusion on the bioactive composition and nutritional value of Agave bagasse from Mezcal production<\/a>. <em>Innovative Food Science &amp; Emerging Technologies<\/em>, <em>100<\/em>, 103897.\u00a0<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<ol start=\"3\" class=\"wp-block-list\">\n<li>\u00c1lvarez-Ch\u00e1vez, J., Gayt\u00e1n-Mart\u00ednez, M., &amp; Ram\u00edrez-Jim\u00e9nez, A. K. (2025). <a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/abs\/pii\/S1466856425001602?via%3Dihub\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Ohmic heating-assisted pretreatment of agave bagasse to increase bioactive compounds bioaccessibility<\/a>. <em>Innovative Food Science &amp; Emerging Technologies<\/em>, <em>104<\/em>, 104076.\u00a0<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p class=\"has-white-color has-text-color has-link-color wp-elements-7e4ac651328708ea719ac0894fa30934\">.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Autora<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><strong>Jimena del Carmen \u00c1lvarez-Ch\u00e1vez<\/strong>. Ingeniera en Biotecnolog\u00eda con especialidad en biolog\u00eda molecular. Actualmente es profesora de Ciencias en Prepa Tec y candidata a doctora por el Tecnol\u00f3gico de Monterrey. Su investigaci\u00f3n se centra en la revalorizaci\u00f3n de residuos agroindustriales en ingredientes funcionales. Ha participado en congresos nacionales e internacionales con su investigaci\u00f3n doctoral. Adem\u00e1s, ha publicado art\u00edculos de <a href=\"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/bagazo-de-agave\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">divulgaci\u00f3n cient\u00edfica en TecScience<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.<\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":181889,"menu_order":0,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[97],"tags":[944,988,114,490],"class_list":["post-181885","divulgacion-ciencia","type-divulgacion-ciencia","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biotecnologia","tag-biotecnologia","tag-economia-circular-2","tag-escuela-de-ingenieria-y-ciencias","tag-seguridad-alimentaria"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.0 (Yoast SEO v27.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>El clima modifica el bagazo de agave | TecScience<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"El bagazo de agave cambia con las estaciones del a\u00f1o\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TecScience\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/TecScienceWeb\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-01-30T21:39:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2026\/01\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"750\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@TecScience_\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/\",\"name\":\"El clima modifica el bagazo de agave | TecScience\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/8\\\/2026\\\/01\\\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg\",\"datePublished\":\"2026-01-09T22:11:43+00:00\",\"dateModified\":\"2026-01-30T21:39:07+00:00\",\"description\":\"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/8\\\/2026\\\/01\\\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/8\\\/2026\\\/01\\\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg\",\"width\":750,\"height\":500,\"caption\":\"Los nutrientes del bagazo de agave, un subproducto de la industria mezcalera, cambia seg\u00fan las estaciones del a\u00f1o: la investigaci\u00f3n mostr\u00f3 que los meses c\u00e1lidos favorecen la acumulaci\u00f3n de l\u00edpidos y prote\u00ednas, mientras que en los meses fr\u00edos concentran carbohidratos y az\u00facares. (Foto: Getty Images)\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-ciencia\\\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Divulgacion Cientifica\",\"item\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/divulgacion-cientifica\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"El bagazo de agave cambia con las estaciones del a\u00f1o\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/\",\"name\":\"TecScience\",\"description\":\"Bilingual platform in charge of communicating advances in research, science and innovation at Tec\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#organization\",\"name\":\"TecScience\",\"url\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/8\\\/2022\\\/11\\\/logo-negro-tecscience.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/8\\\/2022\\\/11\\\/logo-negro-tecscience.svg\",\"width\":250,\"height\":38,\"caption\":\"TecScience\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/TecScienceWeb\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/TecScience_\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/company\\\/tec-science\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/tecscienceweb\\\/\"],\"publishingPrinciples\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/guia-de-publicacion-para-articulos-de-divulgacion\\\/\",\"correctionsPolicy\":\"https:\\\/\\\/tecscience.tec.mx\\\/es\\\/equipo-editorial-tecscience\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"El clima modifica el bagazo de agave | TecScience","description":"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"El bagazo de agave cambia con las estaciones del a\u00f1o","og_description":"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.","og_url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/","og_site_name":"TecScience","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/TecScienceWeb","article_modified_time":"2026-01-30T21:39:07+00:00","og_image":[{"width":750,"height":500,"url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2026\/01\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@TecScience_","twitter_misc":{"Tiempo de lectura":"5 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/","url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/","name":"El clima modifica el bagazo de agave | TecScience","isPartOf":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2026\/01\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg","datePublished":"2026-01-09T22:11:43+00:00","dateModified":"2026-01-30T21:39:07+00:00","description":"Un estudio muestra que el clima y la estaci\u00f3n del a\u00f1o modifican la cantidad de nutrientes, fibra y antioxidantes del bagazo de maguey.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/#primaryimage","url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2026\/01\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg","contentUrl":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2026\/01\/valorizacion-bagazo-de-agave.jpg","width":750,"height":500,"caption":"Los nutrientes del bagazo de agave, un subproducto de la industria mezcalera, cambia seg\u00fan las estaciones del a\u00f1o: la investigaci\u00f3n mostr\u00f3 que los meses c\u00e1lidos favorecen la acumulaci\u00f3n de l\u00edpidos y prote\u00ednas, mientras que en los meses fr\u00edos concentran carbohidratos y az\u00facares. (Foto: Getty Images)"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-ciencia\/el-clima-modifica-el-bagazo-de-agave\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Divulgacion Cientifica","item":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/divulgacion-cientifica\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"El bagazo de agave cambia con las estaciones del a\u00f1o"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#website","url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/","name":"TecScience","description":"Bilingual platform in charge of communicating advances in research, science and innovation at Tec","publisher":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#organization","name":"TecScience","url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2022\/11\/logo-negro-tecscience.svg","contentUrl":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2022\/11\/logo-negro-tecscience.svg","width":250,"height":38,"caption":"TecScience"},"image":{"@id":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/TecScienceWeb","https:\/\/x.com\/TecScience_","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/tec-science\/","https:\/\/www.instagram.com\/tecscienceweb\/"],"publishingPrinciples":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/guia-de-publicacion-para-articulos-de-divulgacion\/","correctionsPolicy":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/equipo-editorial-tecscience\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/divulgacion-ciencia\/181885","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/divulgacion-ciencia"}],"about":[{"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/divulgacion-ciencia"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/18"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/divulgacion-ciencia\/181885\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/181889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=181885"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=181885"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tecscience.tec.mx\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=181885"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}